Blog o historii sztuki użytkowej
Salon antyków


Katowice ul. Mikołowska 45

Tel. 508 355 125

.

s23 s12 s29_0 s13 s17 s16 s24 s21 s18 s25 s20 s22 s10_0 s27_0 s15_0 s19

Historia Huty Josephine

fot.Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze2

Fot.: Muzeum Karkonoskie w Jeleniej Górze.

Huta szkła w Szklarskiej Porębie powstała w 1841 roku otrzymując nazwę „Josephine” na cześć małżonki hrabiego Leopolda von Schaffgotscha – jej właściciela i inicjatora. W roku 1842 została uruchomiona produkcja.

fot.Muzeum Karkonoskie w Jeleniej Górze

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

MJG 676s

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

Ogromną rolę w działalności huty odegrał fachowiec i doskonały technolog szkła, znajomy hrabiego – Franz Pohl. Żyjący w latach 1813 – 1884 Pohl pochodził ze znanego, czeskiego, patrycjuszowskiego rodu od pokoleń zajmującego się wytwarzaniem szkła . Niezwykle utalentowany i twórczy odbył studia w Pradze i Berlinie, następnie podjął pracę w hucie szkła Karlstal, po czym w hucie Josephine. Jednym z jego największych dokonań było ponowne wprowadzenie do produkcji szkła filigranu sieciowego oraz opracowanie receptury szkła alabastrowego.

fot.Muzeum Karkonowskie w Jeleniej Górze

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

Ważną rolę w produkcji szkła w Hucie Josephine odgrywało zdobnictwo. Najbardziej powszechne było rytowanie oraz szlifowanie szkła (rzeźbienie reliefowe) stosowane przy szkle powłokowym, matowanie piaskiem, trawienie kwasem, złocenie, srebrzenie, polerowanie.

huta

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

Szkło malowane było w następujących technikach: malowanie emalią transparentową i opakową, malowanie reliefowe gęstą emalią, lustry, iryzowanie hutnicze. Na szczególną uwagę zasługują szkła filigranowe oraz mozaikowe, typu millefiori, które oprócz alabastru i rubinu złota stanowiły po 1845 roku główną część produkcji. Poza tym w hucie produkowano lustra, żyrandole oraz wyroby oświetleniowe.

hutajosephine

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

Muzeum Karkonoskie w Jeleniej Górze

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

Ze szklanej masy wytwarzano: szkło alabastrowe, bursztynowe, kobalt, czerwone i różowe szkło rubinu złota, a także szkło mleczne oraz lapis lazuli.

IMG_8393

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

Wszystkie wyrobu huty Josephine oprócz szlachetnej formy i elegancji, charakteryzowały się mistrzowskim wykonaniem. Wielki sukces odniosło szkło w roku 1873 na wystawie Światowej w Wiedniu, co spowodowało napływ zamówień od rodów królewskich z całej Europy.

IMG_8424

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

secesja josephione

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

W latach 20stych XX wieku miały miejsce wielokrotne próby przejęcia huty Josephine na drodze fuzji przedsiębiorstw (np. fuzja z hutą Fritza Heckerta w Piechowicach).

josephine

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

Głównym odbiorcą wyrobów Josephine były Niemcy, także Włochy, Austria oraz Dania. Serwisy złocone wysyłano do Hiszpanii i Portugalii. Klientami huty były Indie, Japonia oraz Chiny.

MJG 111s 5206s

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

secesjajosephine

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

Po II wojnie światowej huta została upaństwowiona, nazwę Josephinehutte nosiła do 1956 po czym otrzymała nową : „Huta Szkła Kryształowego Julia”. Nigdy nie osiągnęła już ani tego poziomu wykonawstwa, ani przedwojenny sukcesów na arenie międzynarodowej. Brak wykwalifikowanych pracowników, oraz zła polityka ekonomiczna doprowadziły do zamknięcia zakładu pod koniec lat 70-tych oraz do przejęcia jej przez firmę Villeroy & Boch.

MJG 307s

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

Wyroby huty Josephine cieszą swym pięknem i pietyzmem po dzień dzisiejszy, wciąż zdobywając sobie nowych wielbicieli i będąc stałym punktem poszukiwań antykwariuszy.

MJG 411s

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

fot.MKJG

Fot.: Muzeum Karkonoskie W Jeleniej Górze.

Brąz

Brązem nazywamy stop miedzi z cyną, lub innymi metalami, w których zawartość miedzi zawiera się w granicach 80-90 %.

Lew atakujący bizona, Georges Gardet. Fot. National Museum of Wildlife Art

Lew atakujący bizona, Georges Gardet. Fot.: National Museum of Wildlife Art.

Odlewanie rzeźb z brązu znane jest od co najmniej 4000 lat. Najpopularniejszą metodą była niegdyś „metoda na wosk tracony”. Jako technika czasochłonna i trudna, sprawiała, że ceny odlewów były wysokie, a same rzeźby dostępne tylko dla najzamożniejszych ludzi.

W XIX wieku wynaleziono metodę galwanotypu, umożliwiającą pokrycie powierzchni gipsowych cienką warstwą brązu. Tańsza i łatwiejsza technika umożliwiła produkcję na skalę masową, oraz wpłynęła na obniżenie cen.

Tematyka

A Centaur and Bear. Emmanuel Fremiet. Fot. National Museum of Wildlife Art

Centaur i niedźwiedź, Emmanuel Fremiet. Fot.: National Museum of Wildlife Art.

W połowie XIX wieku popularnością cieszyły się naturalnie oddane przedstawienia zwierząt (psy, lwy, słonie, jelenie, wielbłądy oraz wiele gatunków ptaków). Do najsłynniejszych animalistów należeli Antoine – Louis Barye, Emmanuel Fremiet czy Georges Gardet.

Duże powodzenie miały także kopie greckich oraz rzymskich rzeźb klasycznych o tematyce zainspirowanej mitologią – bogowie, boginie, satyry oraz popiersia sławnych pisarzy, poetów czy postaci historycznych – Szekspira, Woltera, Miltona, Napoleona i wielu innych.

Wpływy sztuki Wschodniej

Antoine-Louis Barye, Walka Tezeusza z Minotaurem. Fot. Baltimore Museum of Art

Walka Tezeusza z Minotaurem, Antoine-Louis Barye. Fot.: Baltimore Museum of Art.

Swoje piętno na odlewach z brązu wycisnęła także sztuka Orientu, którą to inspirację odnajdujemy nie tylko w XIX-wiecznej grafice czy malarstwie. Dużą popularnością cieszyły się więc przedstawienia Arabów na koniach lub polowaniach, a także scenki orientalne z udziałem mędrców, rybaków i dam dworu.

Brązy dekoracyjne cieszą się popularnością po dzień dzisiejszy, zdobiąc wnętrza wielu domów oraz dodając im nastroju.

Historia zegarów

Przez wiele wieków trwały próby wynalezienia mechanizmu, który precyzyjnie odmierzałby czas. Do początku XX wieku zegary posiadały jeden z dwóch typów mechanizmów – wagowy lub sprężynowy. Pierwsze zegary mechaniczne z XIII i XIV wieku napędzane były opuszczającymi się obciążnikami. Ok. 1450 roku zostały one wyparte przez te napędzane sprężyną napędową. W XVII wieku opatentowano pierwszy zegar wahadłowy , w którym mechanizm wychwytowy regulowało koło balansowe.

zegar stojący

Zegar stojący lata 20-e XX wiek. Fot.: Silesia Art Katowice.

Około 1510 roku Peter Henlein z Norymberi stworzył pierwszy niewielki zegar przenośny, jego mechanizm nie był jednak doskonały co miało swoje odzwierciedlenie w dokładności pomiaru czasu. Wewnętrzny mechanizm wyposażony w balans został ulepszony w XVIII wieku, mimo to zegarki przez długi czas dostępne były tylko dla najbogatszych. Uległo to zmianie dopiero po zmechanizowaniu produkcji części typowych, dzięki temu zostały wprowadzone na rynek masowy.

Zegary podłogowe

Zegary podłogowe pojawiły się w Europie na początku XVII wieku. Początkowo ustawiano je na korytarzach by były dobrze słyszane we wszystkich pomieszczeniach. W wieku XVIII stały się stałym elementem wyposażenia domów zamożnych mieszczan oraz kupców. Różne regiony wykształciły z biegiem lat indywidualne cechy charakterystyczne, np.: zegary duńskie drugiej połowy XVIII wieku posiadały szafkę zdobioną orzechową okleiną, głowicę – ornamentem geometrycznym oraz przeszklone, odsłaniające mechanizm wewnętrzny boki. Z kolei zegary angielskie tego okresu posiadały często kwadratowe tarcze oraz wskaźniki faz księżyca umieszczone ponad pierścieniem cyfrowym.

zegar wiszący

Zegar wiszący holenderski połowa XX wieku. Fot.: Silesia Art Katowice.

Zegary ścienne

W początku XIX wieku wiele zegarów ściennych posiadało drewniane skrzynki z okrągłą lub ośmiokątną tarczą. Jak sama nazwa wskazuje przeznaczone były do zawieszenie i wyeksponowania na ścianie w miejscu dobrze widocznym dla domowników. Najważniejszym zegarem w domach epoki wiktoriańskiej był REGULATOR (tzw. zegar precyzyjny) o bogato zdobionej skrzynce. Wg niego ustawiane były wszystkie inne zegary znajdujące się w mieszkaniu.

zegar kominkowy 2

Zegar kominkowy francuski, z figurami młodzieńców. Fot.: Silesia Art Katowice.

Zegary Kominkowe

Zegary kominkowe pojawiły się w latach 50-tych XVIII wieku we Francji, stając się szybko obowiązkowym elementem wyposażenia domów mieszczańskich w całej Europie. Czołowymi wytwórcami byli min: Japy, Jean Vincenti oraz Samuel Marti.

zegar kominkowy

Angielski zegar stojący John Smith London. Fot.: Silesia Art Katowice.

We Francji największym producentem zegarów cieszących się wysokim uznaniem była firma Japy Freres . Jej wyroby posiadały charakterystyczną obudowę z tzw. „czarnego marmuru belgijskiego” wypolerowanego na wysoki połysk z rytymi oraz intarsjowanymi złotem wzorami. Dodatkowy dekor stanowiły płaskorzeźbione mosiężne płytki oraz intarsje z kamienia (malachit, marmur). Bogate zdobnictwo oraz liczne złocenia sprawiały, że zegary Japy miały charakter bardzo dekoracyjny, cieszący się powodzeniem wśród Europejczyków.

Augsburg, ok 1600 zegar wieżyczkowy. Fot. Muzeum Historyczne Miasta Krakowa

Zegar wieżyczkowy, Augsburg, ok 1600 rok. Fot.: Muzeum Historyczne Miasta Krakowa.

W epoce Edwardiańskiej produkowane w masowych ilościach zegary zajęły także stałe miejsce w domach Anglików. Małe, ozdobne zegary nazywano BUDUAROWYMI, w odróżnieniu od tzw. BRACKETS – stojących na gzymsie kominka w gabinecie.

 

Styl Biedermeier

Biedermeier

jadalnia w stylu biedermeier,Muzeum w Przeworsku

Jadalnia w stylu Biedermeier, fot.: Muzeum w Przeworsku.

Terminu tego używamy  w stosunku do pewnych przejawów sztuki w kulturze niemieckiego mieszczaństwa w latach 1815 – 48. Styl odnajdujemy  zarówno w meblarstwie, jak i wyposażeniu wnętrz (dywany, szkło, porcelana). Tworzył  w domu klimat przytulności, porządku oraz dobrobytu.

Najbardziej charakterystyczne dla biedermeierowskiego wnętrza były: gładkie lub drukowane w motywy roślinne tapety, dekoracyjnie, obficie drapowane firanki i zasłony, wzorzyste dywany oraz serwantki z ekspozycją rodzinnych pamiątek i bibelotów.

IF

Salon Biedermeier, fot.: Muzeum w Gorzowie Wielkopolskim.

Meble

Meble biedermeierowskie cechuje  prostota, wygoda , solidność konstrukcji oraz elegancja. Gładkie spokojne powierzchnie mebli przywodzą na myśl klasycyzm końca XVIII wieku, a także francuski dyrektoriat  oraz angielski styl Adamów. Najczęściej używanym materiałem był mahoń i orzech, powodzeniem cieszyły się także jesion, klon oraz różne gatunki drzew owocowych.

biedermeier-sala,Muzeum w Krakowie

Sala Biedermeier, fot. Muzeum w Krakowie.

Intarsja i ornamentyka geometryczna zastąpiły z powodzeniem  rzeźbiarskie dekoracje stosowane we wcześniejszych okresach. Obicia często posiadały kolory zestawione na zasadzie kontrastu (np. czerwono – granatowe czy liliowo – żółte). Popularnością cieszyły się także wyszywane ręcznie kwiaty.

Duże powierzchnie mebli (blaty stołów, boki) miały konstrukcję ramowo – płycinową. Wysuszony i wysezonowany materiał doskonale sprawdzał się w ogrzewanych piecami wnętrzach kamienic zachowujących pewien stopień wilgotności powietrza.

Ważnym elementem w biedermeierowskim domu był stół przy którym gromadziła się rodzina – zazwyczaj miał kształt okrągły lub owalny i wspierał się na jednej, umieszczonej pośrodku masywnej nodze. Także sofa – przeznaczona do siedzenia w salonie pełniła istotną rolę – poręcze i oparcie często zdobiły kolumny, palmety lub woluty.

biedermeier, muzeum historii katowic

Pokój Biedermeier, fot.: Muzeum Historii Katowic.

Komody miały typową formę klasycystyczną – trzy głębokie szuflady na dole, oraz jedna płaska na nimi najczęściej flankowane dwoma kolumnami lub pilastrami.

Jednym z wynalazków wprowadzonych przez twórców biedermeierowskich była opatentowana w 1822 roku tapicerka ze sprężynami.

Secesja cz. 4

Styl secesyjny w malarstwie polskim. 

Stanisłąw Wyspiańśki, Macierzyństwo, 1905. Fot. Muzeum Narodowe w Krakowie.

Stanisław Wyspiański, Macierzyństwo, 1905. Fot.: Muzeum Narodowe w Krakowie.

Stanisław Wyspiańśki, Portret Ireny Solskiej, 1904. Fot. Muzeum Narodowe w Poznaniu.

Stanisław Wyspiański, Portret Ireny Solskiej, 1904. Fot.: Muzeum Narodowe w Poznaniu.

Stanisław Wyspiański

Stanisław Wyspiańśki, Caritas, 1904, replika kartonu witraża do katedry lwowskiej z 1893-94. Fot. Muzeum Narodowe w Warszawie.

Stanisław Wyspiański, Caritas, 1904, replika kartonu witraża do katedry lwowskiej z 1893-94. Fot. Muzeum Narodowe w Warszawie.

Urodził się  w 1869 r. w Krakowie, zmarł w 1907 tamże, polski dramaturg, malarz, projektant mebli, architekt, grafik. Jego ojciec Franciszek Wyspiański był rzeźbiarzem. Po śmierci matki, Stanisław wychowywany był przez obracające się w kręgu kultury wysokiej  wujostwo. Po edukacji w Gimnazjum św. Anny podjął naukę w Szkole Sztuk Pięknych w Krakowie. W roku 1890 udał się w podróż po Europie(Włochy, Francja, Niemcy), która wywarła duży wpływ na jego twórczość artystyczną. W latach 1891-94, z przerwami, mieszkał w Paryżu, gdzie uczęszczał do Academie Colarossi. Wszechstronnie utalentowany Wyspiański tworzył w wielu różnych dziedzinach oraz technikach, jego dorobek jest więc bardzo szeroki( malarstwo – olej, pastel, szkice, rysunki, portrety, projekty witraży i mebli, dramaty, wiersze). Do ulubionych technik malarskich Wyspiańskiego należał pastel – wykonał nim wiele portretów członków rodziny, znajomych, ludzi ze świata kultury. Chętnie portretował swoje dzieci („Helenka”, „Śpiący Staś”, „Macierzyństwo”). Charakterystyczne dla secesji intensywne kolory, ciemny kontur, faliste linie podkreślające dekoracyjny charakter obrazu odnajdujemy także w  licznych  projektach witraży. Razem z Mehofferem Wyspiański wykonał projekt 36 kwater witraży do Kościoła Mariackiego w Krakowie, a sam był autorem projektów witraży do Kościoła Franciszkanów w Krakowie. Zmarł 28 listopada 1907 roku w Krakowie.

Stanisław Wyspiańśki, Polonia, 1892-94, karton witraża do katedry lwowskiej. Fot. Muzeum Narodowe w Krakowie.

Stanisław Wyspiański, Polonia, 1892-94, karton witraża do katedry lwowskiej. Fot. Muzeum Narodowe w Krakowie.

Józef Mehoffer

Józef Mehoffer, Portret Ireny Solskiej, 1901. Fot. Wirtualne Muzeum Secesji.

Józef Mehoffer, Portret Ireny Solskiej, 1901. Fot. Wirtualne Muzeum Secesji.

Urodzony w 1869 roku w spolonizowanej rodzinie urzędników austriackich już od wczesnych lat przejawiał talent artystyczny. Kształcił się w Krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych, a także w Wiedniu i Paryżu (Academie Colarossi i Ecole des Beaux-Arts).  Uprawiał zarówno malarstwo sztalugowe jak i portret kredkowy oraz grafikę użytkową. Projektował witraże, okładki książek, afisze, plakaty, znaki towarowe, ornamenty. Obrazy Mehoffera o silnie nasyconych plamach barwnych, miękkich liniach,  subtelnych postaciach kobiet  o pięknych  rysach są doskonałym przykładem secesyjnej dekoracyjności połączonej z warsztatowym perfekcjonizmem.  Międzynarodowy rozgłos przyniosłs Mehofferowi wygrana w konkursie na projekt witraży do Kościoła św. Mikołaja we Fryburgu (Szwajcaria).  W późniejszej twórczości Mehoffera odnajdujemy wpływy zarówno symbolizmu, jak  i postimpresjonizmu (rozjaśniona paleta, słoneczne refleksy).

Józef Mehoffer, Natura i Sztuka, 1901. Fot. Muzeum Narodowe w Krakowie.

Józef Mehoffer, Natura i Sztuka, 1901. Fot. Muzeum Narodowe w Krakowie.

Swe prace Mehoffer prezentował na wielu międzynarodowych wystawach, m.in. w Wiedniu , Berlinie, Paryżu , St. Louis , Düsseldorfie i Monachium , Dreźnie, Wenecji , Rzymie, Londynie , Brukseli , Padwie , Filadelfii  i Madrycie.

Artysta zmarł 8 lipca 1946 w Wadowicach.

Józef Mehoffer, Vita somnium breve, 1904. Fot. Muzeum Narodowe w krakowie.

Józef Mehoffer, Vita somnium breve, 1904. Fot. Muzeum Narodowe w Krakowie.

Józef Mehoffer, Portret żony z Pegazem, 1913. Fot. Muzeum Sztuki w Łodzi.

Józef Mehoffer, Portret żony z Pegazem, 1913. Fot. Muzeum Sztuki w Łodzi.

Secesja cz. 3

Klimt. Pocałunek, fot. Belveder Museum in Vienna

Gustav Klimt „Pocałunek”. Fot.: Museum in Vienna.

Styl secesyjny  w malarstwie europejskim.

Klimt. adele-bloch-bauer.fot.Museum in Vienna

Gustav Klimt „Portret Adeli Bloch- Bauer”. Fot.: Museum in Vienna.

Klimt. Danae, fot.MUseum in Vienna

Gustav Klimt „Danae”. Fot.: Museum in Vienna.

Gustav Klimt - słynny austriacki malarz i grafik przyszedł na świat 14 lipca 1862 roku na przedmieściach Wiednia. Był drugim z siedmiorga dzieci grawera Ernsta Klimta. Zawód ojca wywarł duży wpływ na twórczość syna – jego dzieła charakteryzowała dekoracyjność oraz stosowanie licznych złoceń (również w formie płatków złota i srebra nakładanych na obraz). Profesjonalną karierę rozpoczął od dekoracji wnętrz budynków publicznych. W roku 1888 otrzymał Krzyż Zasługi od cesarza Franciszka Józefa I za malowidła w Burgtheater.

Klimt. Judith1, fot.Museum in Vienna

Gustav Klimt „Judith I”. Fot.: Museum in Vienna.

Obrazy Klimta przepełnione są erotyzmem oraz zmysłowością. Malował zarówno pejzaże, jak i portrety czy alegorie. Do najsłynniejszych dzieł Klimta należą : „Pocałunek”, „Trzy okresy z życia kobiety”, „Portret Adeli Bloch- Bauer”, „czy Judyta I”. Artysta zmarł 6 lutego 1918 roku w Wiedniu.

Mucha-prague-musee-mucha-job

Alfons Mucha „Job”. Fot.: Musee in Prague.

Alfons Mucha – czeski malarz i grafik, czołowy przedstawiciel secesji urodził się 24 lipca 1860 w rodzinie urzędnika sądowego. Po nieudanych próbach dostania się Akademię Praską wyjechał do Wiednia, gdzie rozpoczął pracę w pracowni zajmującej się projektowaniem dekoracji teatralnych. Ostatecznie zamieszkał w Paryżu. Był to okres rozkwitu impresjonizmu, początków symbolizmu.  Sławę artysta zdobył dzięki zamówieniu na plakat teatralny do sztuki Gismonda Victoriena Sardou złożonym przez Sarę Bernhardt  w 1895 roku. W wieku zaledwie 35 lat Mucha stał się jednym  z najbardziej rozpoznawanych przedstawicieli secesji. Projektował zarówno plakaty reklamowe, karty dań, kalendarze, pocztówki jak i okładki czasopism. Zaprojektował czechosłowackie godło państwowe oraz pierwsze znaczki i banknoty.

Mucha_Alfons_-_Prinzessin_Hyazinthe_-_1911.fot.Prague.com

Alfons Mucha „Prinzessin Hyazinthe”. Fot.: Museum in Prague.

mucha. fot.culture.pl

Alons Mucha. Fot.: Culture.

Charakterystyczna dla twórczości Muchy była mocny kontur, falista linia, dekoracyjność, częste stosowanie motywów roślinnych oraz  wyidealizowanych wizerunków młodych pięknych kobiet. Alfons Mucha zmarł w wieku 79 lat.

Mucha.fot.muchafoundation.org

Alfons Mucha „Cztery pory roku”. For.: Muchafoundation.

 

Translator

Informacja o plikach Cookie

Ta strona używa plików Cookies. Dowiedz się więcej o celu ich używania i możliwości zmiany ustawień Cookies w przeglądarce. Czytaj więcej...
018190
Visit Today : 30
Visit Yesterday : 53
Who's Online : 2
plugins by Bali Web Design